Foto Impact of the transition towards a semi-industrial chuno production on the quality and economic viability

OptiTunta

O

OptiTunta

Impact of the transition towards a semi-industrial chuno production on the quality and economic viability

De traditionele productie van chuño's – gevriesdroogde aardappelen – is gebaseerd op een eeuwenoud natuurlijk proces uit de Peruviaanse Andes. Omwille van klimaatverandering en arbeidsintensiteit zijn lokale boeren echter steeds vaker genoodzaakt om over te schakelen op een semi-industrieel productieproces. In dit Vlir-UOS project ondersteunen we de optimalisatie van dit proces.

In de Peruviaanse Andes worden reeds eeuwenlang aardappelen gevriesdroogd voor conservering volgens een natuurlijk proces. Deze chuño’s betekenen zowel voedselzekerheid als inkomenszekerheid voor boeren, want ze worden aan een mooie prijs verkocht op de lokale markten. Bovendien worden voor de witte ‘chuños tuntas’ kleine aardappelen gebruikt, die omwille van hun beperkte formaat niet op de versmarkt verkocht kunnen worden. Op die manier krijgt deze reststroom toch nog een waardevolle bestemming.   

De natuurlijke productie van chuño’s is gebaseerd op een combinatie van extreme vriestemperaturen, een lage luchtvochtigheid en een hoge zonneradiatie. Dit proces komt echter steeds vaker in het gedrang door klimaatverandering, waardoor boeren genoodzaakt zijn om over te schakelen op een semi-industrieel proces. Ook de hoge arbeidsintensiteit van het natuurlijke proces doet steeds meer boeren naar alternatieven grijpen.

In dit project onderzoekt AFN hoe dit semi-industriële proces verder kan worden geoptimaliseerd en of het productieproces economisch rendabel kan zijn voor lokale boeren. Samen met Belgische en Peruviaanse studenten werd in België een productie op kleine schaal gerealiseerd en werden de procesparameters verder geoptimaliseerd op laboschaal in Peru. Intussen zijn er ook piloottesten in een lokale fabriek, en werd er een drooghuis gebouwd waarbij de ontstane restwarmte hergebruikt kan worden voor een productie jaarrond.  

Daarnaast ondersteunen we de lokale universiteit UNAJMA (Andahuaylas) in het verstevigen van haar maatschappelijke positie en impact. Enerzijds wordt de onderzoekscapaciteit bijgespijkerd, anderzijds bieden we begeleiding bij het geven van demonstraties en trainingen op maat van de lokale bevolking. Op die manier worden de resultaten van dit project breed verspreid.            

OptiTunta is een tweejarig project gesteund door VLIR-UOS en is een samenwerking met de NGO Trias.

Impact of the transition towards a semi-industrial chuno production on the quality and economic viability is een onderzoeksproject van het onderzoekscentrum AgroFoodNature, dat handelt op het raakvlak tussen land- en tuinbouw, voeding en natuur.

Projectcoördinator

Marianne De Meerleer

Copromotoren

Nathalie Bernaert (ILVO Food Pilot)

Looptijd

1/01/2019 - 31/12/2021

Financier

VLIR-UOS

Programma financier

South Initiatives

Externe organisaties

TRIAS
Universidad Nacional José Maria Arguedas (UNAJMA)
ILVO Food Pilot, Melle